Leczenie Depresji

Zaburzenia depresyjne należą do dużej grupy zaburzeń afektywnych, w których dominują takie objawy, jak obniżenie nastroju, obniżenie napędu psychoruchowego, zaburzenie rytmów okołodobowych oraz lęk. Wśród najbardziej znanych zaburzeń afektywnych znajdują się: dystymia, cyklotymia, mania i depresja. Każde z nich ma złożoną symptomatologię.

1. Objawy Depresji


Aby zdiagnozować depresję, muszą zaistnieć istotne zmiany w zachowaniu pacjenta, utrzymujące się co najmniej przez dwa tygodnie. Osiowe objawy depresji to:
  • znaczne obniżenie nastroju,
  • zmniejszenie zainteresowań oraz brak odczuwania przyjemności z ich wykonywania,
  • wyraźny spadek lub wzrost masy ciała,
  • bezsenność lub nadmierna senność,
  • spowolnienie lub podniecenie ruchowe,
  • zmęczenie,
  • obniżenie sprawności myślenia,
  • zaburzenia koncentracji uwagi,
  • trudności w podejmowaniu decyzji,
  • nieuzasadnione poczucie winy,
  • obniżone poczucie własnej wartości,
  • nawracające myśli o śmierci,
  • myśli samobójcze.


Leczenie Depresji

Powyższe objawy powodują duże spustoszenie w subiektywnym przeżywaniu siebie oraz wyizolowanie z życia społecznego. Depresja dotyka ludzi w różnym wieku oraz ma skłonność do nawrotów. Brak profesjonalnej interwencji w postaci farmakoterapii i psychoterapii może u pacjenta zakończyć się śmiercią. Jednak wcześnie rozpoznane zaburzenia depresyjne w połączeniu ze specjalistyczną pomocą pacjentowi, pozytywnie wpłyną na poprawę jego funkcjonowania na wielu płaszczyznach życia.

W leczeniu depresji bardzo ważna jest dwutorowość. Część pacjentów zgłasza się wyłącznie do lekara psychiatry w przekonaniu, że jedynie farmakoterapia może pomóc zatrzymać i wyleczyć chorobę. Część pacjentów będących już w terapii, z różnych powodów odrzuca pomoc farmakologiczną, w przekonaniu, że muszą poradzić sobie sami. Depresja jest poważną chorobą wymagającą współpracy psychiatryczno-psychoterapeutycznej. Stosowanie leków, zwiększanie, zmniejszanie dawek, jak i zaprzestanie przyjmowania leków powinno odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarza psychiatry. Jednocześnie, leczenie wyłącznie farmakologiczne może okazać się nieskuteczne, ponieważ to, co jest źródłem zaburzeń derpresyjnych, leży głęboko w psychice (emocjach) i wymaga pracy psychoterapeutycznej. Nadzieję niesie fakt, że szybka diagnoza i odpowiednio ustalone leczenie daje spore szanse na wyjście z choroby.

2. Rodzaje Depresji

Depresja nawracająca jest stanem, w którym cyklicznie dochodzi do powtarzania się epizodów depresji bez objawów wzmożonego nastroju i zwiększonej energii w przeszłości. Może być spowodowana czynnikami biologicznymi, tzw. depresja endogenna, bądź poprzedzona stresującym wydarzeniem, tzw. depresja egzogenna lub reaktywna. Jeśli więc możesz zaobserwować u siebie utrzymujące się przez dłuższy czas oraz powtarzające się stany obniżenia nastroju, jesteś apatyczny, ciągle zmęczony, wycofany z relacji z innymi, nie możesz jeść, spać, skoncentrować się na prostych czynnościach, czujesz się niepotrzebny i mało wartościowy – prawdopodobnie cierpisz na depresję nawracającą.

Depresja poporodowa występuje w okresie około trzech miesięcy po porodzie i może trwać do sześciu miesięcy. Głównymi jej objawami są:
  • bezsenność,
  • ubytek masy ciała,
  • zmniejszenie popędu seksualnego,
  • przesadne zamartwianie się o stan zdrowia dziecka, które jest zdrowe,
  • osłabienie więzi z dzieckiem,
  • obsesyjne myśli dotyczące skrzywdzenia dziecka oraz zabicia dziecka, mogące prowadzić do określonych zamiarów. 
Depresja poporodowa jest zaburzeniem afektywnym często występującym u kobiet, a także u mężczyzn, utrzymującym się do roku po porodzie. Jej uwarunkowania nie dotyczą statutu społecznego ani dotychczasowej ilości porodów. Przyczyną są głównie czynniki środowiskowe i psychologiczne, a także przebyty wcześniej epizod depresyjny lub wcześniejsze występowanie depresji poporodowej. Pozostawiona bez leczenia depresja poporodowa może przejść w depresję przewlekłą.

Depresja maskowana (z ang. masked depression) występuje pod innymi nazwami takimi jak: depresja atypowa, depresja nietypowa, depresja poronna, subdepresja, depresja ukryta, depresja utajona, depresja wegetatywna, depresja bez depresji. Ta wielorakość w nazewnictwie pokazuje, iż jest trudna do zdiagnozowania, ponieważ przybiera różne postacie i może byż mylona z wieloma chorobami, zaburzeniami, ponieważ daje podobne objawy. Diagnoza tutaj jest podobna, jak w przypadku zaburzeń nerwicowych - pacjenci doświadczają różnych objawów i leczeni są często przez lekarzy różnych specjalności, zanim okaże się, że choruje ich psychika, a nie ciało (pomimo wraźnych objawów somatycznych dających obraz choroby somatycznej). Jest dość powszechnym zaburzeniem, jednak, niestety, badania pokazują, że od 5% do 60% pacjentów z zaburzeniami depresyjnymi zostaje odpowiednio zdiagnozowana i leczona (za: Wikipedia).

Uśmiechnięta depresja  (ang. smilling depression) to zaburzenie z obszaru zaburzeń afektywnych, dość trudne do zdiagnozowania. Charakteryzuje się tym, że w niczym nie przypomina depresji w klasycznym, klinicznym rozumieniu. Bardzo często osoby, które cierpią na to zaburzenie, w ogóle nie zdają sobie sprawy z tego, że mają problemy. Określenie "uśmiechnięta depresja" może być pewnego rodzaju złagodzeniem problemu, podobnie jak to, co widoczne jest na zewnątrz u tych pacjentów. Osoby z uśmiechniętą depresją pokazują się innym ludziom jako szczęśliwe, dosłownie uśmiechnięte, podczas gdy wewnątrz cierpią z powodu objawów depresyjnych. Nie zawsze jest to uświadomione, stąd uśmiechnięta depresja nie jest tak oczywista do zdiagnozowania.

Depresja Nerwicowa (czyli Dystymia lub Depresyjne Zaburzenie Osobowości) ma o wiele łagodniejszy przebieg niż klasyczna depresja (głównie z powodu łagodniejszych i rzadziej występujących myśli i tendencji samobójczych). Objawy dystymii są zbieżne z objawami wyżej przedstawionej depresji, a różnią się nasileniem oraz długością występowania. O ile w klasycznej depresji wystarczy, aby przez 2 tygodnie występowały co najmniej dwa objawy o znacznym nasileniu, tak w dystymii występują wszystkie jednocześnie przez co najmniej dwa lata z około dwumiesięcznymi okresami poprawy nastroju. Zaburzenie to ma spokojniejszy, ale długotrwały przebieg, stąd takie osoby często są postrzegane przez innych jako wiecznie niezadowoleni malkontenci lub pesymiści.


Jest wiele rodzajów i objawów depresji. Przebieg tej choroby bywa bardzo zróżnicowany. Jak w każdej chorobie, ważny tu jest czas reakcji i odpowiednio dobrane leczenie. Depresja ma różne twarze, często kryje się pod objawami somatycznymi, co sprawia, że trudno ją zdiagnozować. Złudnym bywa fakt, gdy pacjent podejmuje leczenie i w miarę szybko doświadcza poprawy pod wpływem leków. W takiej sytuacji często wydaje się, że leczenie (farmakologiczne i psychoterapeutyczne) jest już zbędne, że choroba ustąpiła. Niestety, depresja jest trudną do wyleczenia chorobą, im dłużej bagatelizowana, tym trudniejsze rokowania. Jest to choroba śmiertelna, znacznie utrudniająca codzienne optymalne funkcjonowanie, nawet w łagodniejszym przebiegu, stąd tak ważne jest podjęcie leczenia.
Top: Leczenie depresji