Nerwica natręctw - Objawy, przyczyny, leczenie

Zdjęcie
Dodano dnia 30.04.2015

Pierwsze symptomy nerwicy natręctw pojawiają się już u adolescentów (przed 15 rokiem życia), a u 2/3 z tych osób nerwica natręctw rozwinie się w dorosłym życiu. Natręctwa towarzyszą częściej kobietom, chociaż także wielu mężczyzn skarży się na występowanie uporczywych myśli, jak i na przymus powtarzania rytualnych czynności.


Nerwica Natręctw - Podstawowe Objawy (Obsesje i Kompulsje)

Nerwica natręctw, czyli zaburzenia obsesyjno-kompulsywne (ang. obsessive-compulsive disorder, OCD) lub zespół anankastyczny, to zaburzenie, w którym dominują natrętne myśli oraz towarzyszące im przymusowe zachowania. Osoba cierpiąca na to zaburzenie jest świadoma tego, że pojawiające się myśli i zachowania są nieracjonalne, jednak wykonuje je z powodu silnego lęku. Natręctwa mogą dotyczyć:

a) myśli (obsesje), które pojawiają się automatycznie i powodują u pacjenta cierpienie przy jednoczesnej chęci uwolnienia się od nich. Najczęściej dotyczą:

  • przemocy,
  • seksualności,
  • religii,
  • dążenia do porządku, symetrii, czystości,
  • obawy o własne zdrowie,
  • potrzeby zachowania nieskazitelnej czystości ciała,
  • nieustannym myśleniu czy wszystko zostało poprawnie wykonane i zakończone – co powoduje np. irracjonalne kilkunastokrotne sprawdzanie czy drzwi zostały zamknięte.

b) zachowań (kompulsje), które dana osoba wykonuje w celu uniknięcia sytuacji, która mogłaby się wydarzyć, jeśli dana czynność nie zostanie wykonana.

Czasami nerwica natręctw jest objawem depresji maskowanej, czyli takiego typu depresji, w której wiodące są objawy somatyczne.

Specyfika Nerwicy Natręctw


Nerwica natręctw należy do grupy zaburzeń lękowych, co oznacza, że jej podstawowym objawem jest właśnie lęk. Mechanizm jest podobny, jak w każdym innym zaburzeniu nerwicowym. Wyżej wymienione obsesyjne myśli obwarowane są wysokim poziomem lęku związanego z danym obszarem, np. ktoś panicznie boi się, że mógłby komuś zrobić krzywdę, pojawia się przymus chowania niebezpiecznych przedmiotów (np. noży, ostrych przedmiotów) i wielokrotnego sprawdzania, czy dana przestrzeń na pewno jest już bezpieczna. Oczywiście w tak zwanych normalnych sytuacjach także możemy mieć do czynienia z takim zachowaniem, którego nie nazwiemy obsesją (np. gdy w domu są małe dzieci i rodzice zabezpieczają teren, aby dzieci nie zrobiły sobie krzywdy). To, co sprawia, że diagnozujemy natręctwa, to:

  • okoliczności (gdy myśli, zachowanie mają miejsce bez żadnego obiektywnego powodu),
  • natężenie (gdy występuje kilkanaście, kilkadziesiąt razy w ciągu dnia, codziennie), 
  • czas trwania (gdy koncentracja na obszarze powodującym natręctwa pochłania znaczną część czasu, np. przeznaczonego na pracę lub inne czynności), 
  • powtarzalność myśli i zachowań.

W zaburzeniach obsesyjno-kompulsywnych dochodzi do mechanizmu typowego dla zaburzeń lękowych, czyli tak zwanego "błędnego koła", w którym trudno stwierdzić, czy pierwszy wystąpił lęk, myśli, zachowanie, czy unikanie zachowania. Osoby z natręctwami często zachowują się dziwacznie, w momencie występowania silnego lęku inni ludzie widząc zachowanie kogoś z OCD mogą pomyśleć nawet, iż cierpi na schizofrenię. W ten sposób nie tylko przeżywają silny dyskomfort związany z własnym światem emocji, ale także mogą być odrzucane i nierozumiane przez społęczeństwo, co skutkuje coraz większym wyobcowaniem.


Jakie są Przyczyny Nerwicy Natręctw

Istnieje kilka prawdopodobnych przyczyn zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych, od teorii związanej z nieprawidłowym funkcjonowaniem mózgu, poprzez występowanie silnych cech związanych z perfekcjonizmem (gdzie karą za niepowodzenia są właśnie natręctwa), silnie kontrolujący styl wychowania oraz unikająco-lękowy typ przywiązania dziecka do ważnej osoby, aż do fiksacji edypalnej lub masochistycznej, w której natręctwa rozumiane sa jako obrona przed lękiem. Nie ma jednak jednej, jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, dlaczego u danej osoby rozwinęły się zaburzenia obsesyjno-kompulsywne, próby dotarcia do tej tajemnicy mają miejsce w drodze psychoterapii.

 

Leczenie Nerwicy Natręctw - Psychoterapia

Natręctwa, podobnie jak inne zaburzenia, u każdej osoby mają swój indywidualny przebieg.
Leczenie ich zależy od tego, w jakim wieku i na którym etapie zostały zdiagnozowane, jakie jest ich natężenie, jak bardzo dezorganizują życie pacjenta. Ogólnie przymuje się, że skuteczną metodą leczenia nerwicy nastręctw jest praca terapeutyczna w nurcie behawioralno-poznawczym. Przyjmując jednak psychoanalityczne rozumienie przyczyn natręctw można powiedzieć, że właśnie psychoanaliza i psychoterapia psychodynamiczna także mają spory wkład w ich leczenie, mimo iż nie zawsze jest to skuteczna droga. Warto także pamiętać, że wraz z zaburzeniami obsesyjno-kompulsywnymi u pacjenta mogą dodatkowo występować zaburzenia depresyjne lub nawet w niektkórych przypadkach epizody dekompensacji psychotycznej, stąd hipotetycznie trudno jest określić, jaką metodę terapeutyczną najlepiej zastosować u danego pacjenta.

Jeśli na podstawie wyżej opisanych objawów rozpoznajesz u siebie lub u kogoś w Twoich bliskich cechy zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych, kilkadziesiąt razy dziennie myjesz ręce, sprawdzasz poprawność wykonanych czynności, nachodzą Cię obsesyjne myśli - umów się na konsultację, postaram się jak najlepiej pomóc Ci uporządkować to, co na tym etapie zawiłe i trudne, postaramy się pomóc najlepiej, jak to możliwe.

Dodaj własną opinię
Zaloguj się aby dodać opinię