Strach przed Zajściem w Ciążę - Psychologiczne Objawy, Przyczyny Lęków i Leczenie Terapeutyczne

Zdjęcie
Dodano dnia 11.08.2016

Statystyki mówią, że co piąta para bezskutecznie stara się o dziecko. Literatura podaje wiele czynników, które wpływają na bezpłodność (trwały brak możliwości poczęscia dziecka), jak i na niepłodność (która jest stanem odwracalnym). Przyczyny te głównie skoncentrowane są wokół uwarunkowań biologicznych. W sposób znikomy mówi się o tym, że spora część pacjentek nie może doczekać się dziecka z powodu lęku przed zajściem w ciążę. Obszar medyczny pozostawiam lekarzom, zatrzymajmy się na sferze psycicznej.


Objawy


Poznawcze

  • uporczywe, obsesyjne myśli dotyczące zbliżeń intymnych (w każdej sytuacji podejrzenia, nawet irracjonalne, o to, że może dojść do zapłodnienia), 
  • koncentracja uwagi w dużym stopniu na sferze seksualnej i na skutkach aktywności seksualnej,
  • silna koncentracja na antykoncepcji,
  • histeryczne unikanie rozmów o dzieciach,
  • silne negatywne przekonanie o braku predyspozycji do bycia dobrym rodzicem, przekonanie o braku kompetencji wychowawczych, 
  • negatywne wyobrażenia dotyczące siebie w roli ciężarnej kobiety,
  • przekonanie o pogorszeniu jakości i komfortu życia spowodowanego zależnością od dziecka,

 

Emocjonalne

  • lęk przed wrodzoną nieuleczalną chorobą dziecka,
  • obawa dotycząca całkowitej zmiany życia,
  • niepokój związany z brakiem przewidywalności (np. choroby dziecka),
  • lęk przed zmianą biologiczną, głównie przed przytyciem,
  • silna obawa przed utratą atrakcyjności fizycznej,
  • silna niechęć do całkowitej dyspozycyjności w obszarze zajmowania się inną osobą (czynności pielęgnacyjne, karmienie, przewijanie, spędzanie czasu),
  • strach przed utratą niezależności,
  • lęk dotyczący ograniczenia lub zerwania relacji koleżeńskich, przyjacielskich z osobami, które nie mają dzieci,
  • niechęć dotycząca odziedziczenia przez dziecko niepożądanych cech partnera,
  • własne problemy emocjonalne (np. nerwica, depresja, zaburzenia osobowości) i lęk przed tym, że mogą one destrukcyjnie wpłynąć na dziecko,


Społeczne

  • w sytuacji rodzin wielodzietnych - lęk przed krytyką, negatywną oceną, stygmatyzacją rodziny ze strony innych ludzi,
  • trudna sytuacja ekonomiczna i socjalna,
  • obawa dotycząca odrzucenia ze strony innych, zwłaszcza osób niemających dzieci,
  • niepokój związany z utratą pozycji zawodowej,
  • lęk dotyczący braku poradzenia sobie w realnej trudnej sytuacji związanej z zaburzeniami lub chorobą własną lub partnera (nerwica, depresja, zaburzenia osobowości, syndrom współuzależnienia lub DDA, niepełnosprawność, przewlekłe choroby somatyczne),


W Związku

  • lęk przed odrzuceniem spowodowany brakiem poczucia bezpieczeństwa w relacji z partnerem,
  • lęk przed zerwaniem relacji (często na bazie wcześniejszych kryzysów w związku, zdrad),
  • brak zaufania do partnera,
  • ciągła potrzeba potwierdzania, że nie doszło do zapłodnienia,
  • niechęć do zbliżeń intymnych lub całkowita rezygnacja z tej sfery,
  • częste sabotwanie relacji, prowokowanie kłótni w sytuacji, gdy istnieje prawdopodobieństwo zbliżenia intymnego (w celu uniknięcia zbliżenia),
  • stosowanie wymówek, usprawiedliwień dotyczących braku możliwości zbliżenia (osłabienie, zmęczenie, choroba, przepracowanie),
  • potrzeba własna i oczekiwanie od partnera radykalnych zachowań dotyczących antykoncepcji (podwiązanie jajowodów lub nasieniowodów),
  • odwlekanie decyzji o formalizacji związku (głownie u osób religijnych, które dopiero po ślubie planują podjęcie aktywności seksualnej),
  • osłabienie bliskości w relacji, unikanie trudnych tematów,
  • lęk przed związaniem się z partnerem (poprzez dziecko) na całe życie,
  • lęk związany ze stosowaniem przez partnera przemocy fizycznej lub silnego mechanizmu biernej agresji,


Strach przed Zajściem w Ciążę - Przyczyny


Lęk przed zajściem w ciążę może dotyczyć pierwszego lub kolejnego dzicka i objawiać się w sposób świadomy lub nieświadomy. W sytuacji pierwszej ciąży mówimy o uwarunkowaniach nerwicowych (emocjonalnych) czyli o tym, co kobieta sobie wyobraża i czego dotyczą jej przeżycia w związku z ciążą. Jeśli lęk dotyczy kolejnego dziecka, głównie bazuje on na wcześniejszym doświadczeniu (np. gdy poród był długi i ciężki, gdy doszło do poważnych powikłań u kobiety lub dziecka lub gdy istnieje wysokie ryzyko, że dziecko może być nieuleczalnie chore), gdy kobieta doświadczyła wcześniej depresji poporodowej.

Lęk nerwicowy może przejawiać się w częściowo świadomy sposób, czyli gdy kobieta zdaje sobie sprawę z tego, że panicznie boi się zajścia w ciążę. Często mamy jednak do czynienia z nieświadomym lękiem, czyli z taką sytuacją, w której kobieta deklaruje chęć zajścia w ciążę i wiele w tym kierunku robi, jednak pomimo starań nie może począć dziecka (co nie jest spowodowane uwarunkowaniami medycznymi). Istnieje również takie zjawisko jak niepłodność wtórna, czyli sytuacja w której kobieta już urodziła co najmnije jedno dziecko i z jakiegoś powodu nie może po raz kolejny zajść w ciążę.


Leczenie


Lęk przed zajściem w ciążę leczony jest poprzez psychoterapię. Kobiety zgłaszające się ze świadomym lękiem przed zajściem w ciążę mają szansę w szybszym czasie przepracować to, co je nurtuje, gdyż w dużej mierze zdają sobie sprawę z tego, że lęk może być nieracjonalny, że dotyczy wyobrażeń, a co za tym idzie - mają większe szanse na szybsze zajście w ciążę. W momencie, gdy lęk jest nieuświadomiony, kobieta nie przypuszcza, że jej niepłodność może być związana z trudnymi doświadczeniami z realcją z matką, z niechęcią do konfrontowania się z rolą matki, z ponownym doświadczeniem sytuacji toksycznej matki, z lękiem przed powtórzeniem trudnej historii kobiet ze swojej rodziny. W drugim przypadku, zanim kobieta trafi do terapeuty, mija wiele lat, gdyż najpierw szuka pomocy medycznej lub innych form poprawienia swojej kondycji psychicznej, doświadczając na sobie dodatkowej presji czasu i mając poczucie neiwyjaśnionego braku efektu w postaci dziecka. Zdarza się, że gdy kobieta dopuści do siebie myśl, że problem może leżeć w jej nieświadomości, trafia do terapeuty w wieku, w którym szanse na poczęście dziecka mogą być znikome, zwłaszcza że na przepracowanie tych treści potrzeba więcej czasu (co najmniej kilkunastu miesięcy lub kilku lat, w zależności od indywidualnej sytuacji kobiety i jej osobowości).

 

Dodaj własną opinię
Zaloguj się aby dodać opinię